Rechtbank Amsterdam 20 mei 2015 (IISG), ECLI:NL:RBAMS:2015:3231

Rechtbank Amsterdam 20 mei  2015 (IISG), ECLI:NL:RBAMS:2015:3231

De rechtbank is van oordeel dat het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis IISG een archief zonder winstoogmerk exploiteert in de zin van de artikelen 15h en 16n Auteurswet (Aw). Artikel 15h Aw geeft het IISG het recht foto’s uit zijn collectie te digitaliseren alsmede om die foto’s door middel van een besloten netwerk (in het eigen gebouw) ter beschikking te stellen aan individuele leden van het publiek voor onderzoek of privé-studie. Het digitaliseren en het op deze wijze ter plaatse beschikbaar stellen van de foto’s van eiser levert dan ook geen schending van zijn auteursrecht op en kan evenmin een aanleiding vormen voor toewijzing van een schadeclaim. De vraag die vervolgens voorligt is of het IISG de collectie ook online mag ontsluiten.

De rechtbank is van oordeel dat, tegenover de omstandigheden die het IISG naar voren heeft gebracht, het auteursrecht van eiser prevaleert. De algemene afweging van de belangen van archieven bij de digitalisering en de beschikbaarstelling van gedigitaliseerde exemplaren aan het publiek is voorwerp geweest van de Uniewetgever. Daartoe heeft Richtlijn 2001/29/EG betreffende de harmonisatie van bepaalde aspecten van het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij (Arl), in artikel 5 lid 3 onder (n) de mogelijkheid geschapen voor de lidstaten om in hun wetgeving desgewenst een beperking op te nemen voor (voor zover hier van belang) archieven die niet het behalen van een direct of indirect economisch of commercieel voordeel nastreven. Die beperking heeft echter uitdrukkelijk slechts betrekking op “mededeling via speciale terminals in de gebouwen van die instelling aan individuele leden van het publiek”.

De Nederlandse wetgever heeft die beperking op het auteursrecht bij de implementatie van de Arl in artikel 15h Aw overgenomen en daarbij uiteraard aan de beperking dezelfde gelimiteerde betekenis toegekend. Dat laat onverlet dat ook dan in het individuele geval een afweging zal moeten worden gemaakt tussen de belangen van de rechthebbende en degene die zich op de informatievrijheid beroept, maar de laatst genoemde zal dan ook concrete op het individuele geval toegesneden belangen hebben aan te voeren die zodanig klemmend zijn dat zij rechtvaardigen dat de belangen van de auteursrechthebbende bij handhaving van zijn recht daaraan ondergeschikt wordt gemaakt (zie ook HR 3 april 2015, ECLI:NL:HR:2015:841 r.o. 5.2.5).

Categorieën: Archief, Auteursrecht, Foto's, Vrijheid van meningsuiting

Tags: , , , , , ,